goanow

  Index

  Edwords

  Greetings

  GoaSPICE

  Cover Story

  AlexyzNOW

  Festivals

  Legend

  People

  Tribute

  ArtNow

  Environment

  History

  Institution

  Goa Books

  Entertainment

  Kitchendom

  Obituaries

  Last Month

  Urba(Konknni)

  Archive



Sao Joao, Sao Joao, Ghunvta Mure...

ADIM Goemchea ganv-ganvanim, vaddea-vaddeanim vhoddlean vhazovn-gazovn Sao Joao zatalo. "Viva Sao Joao" he uelicho poddsad vaddeanim gaztalo. Tache adle sanje "judev" boddoitalet. Zantte-nentte umedin ekttovtalet anim Sao Joao-k onod dinvchea divn "Zanviamchem Fest" sobhoitalet.

Halimchea kallar, ganvantlo gonngonn bavot gela. Xekim to Goemchea hotelanchea swimming-pool-anim ek iad koxi urtolo oxem disunk laglam. Goemchea soglleam suvalleanim adlea kallar ek kherit umed anim eke torecho soimbhik sobhav astalo. Hem sogllem atam nisrun, sompleleam vorsamchea santteak rombhlam. Atamcho dobazo vanza porim polko zait gela.

Hem sogllem nodrek ghevn amchi porampora-i bodlot vheta. Zaiteam ganvanim atam Sao Joao mononvk ievpi pongddank lok apleam baianim uddki mharun navunk addvarta, chodd korun nitollsannink lagun. Dekhun mateak kopel ghalun, ghumttam-kansallim vazovn ghora-ghoramnim bhonvpachi pod'dot atam khuntteak umkollta.

Bhurge anim dadhle atam choddxe ek bhovxik, poramporik vho Sao Joao-che baim bhonvtonnimch sogli umed bhagoitat. Anim uprant vaddeantlea kopelaxim vochun mateachem kopel kaddun kopelachea khursak malltat. Uprant Ladainh zata…ekttaim kel'leo khavpachea vostumcheo dalio vanttat.

Atam adle porim, daliek dileli, fenieche battlechi gudd'ddi kaddun thoimchea-thoim ail'lea-gel'leak vanttpacheim hollu-hollu bond poddlam. Ekttaim zal'lea soreachi panvnni zata anim faido kopelachea fundak veta. Anim hem sogllem zata tem boreakuch zata dista kiteak adlea tempar chear-chovg zann ekttovlear khoxen anim umedin vell sortalo. Toxem aiz-kall zainam re bhava!

Apnnachi umed ani kopxi dakhovpacho kall atam Goeam urunk nam. Aizkal konnui aplem ghumot vho gitar vho ork ghevn etolo, tem nettan vazoitolo anim khoxebhorit kantaram-mandde ghavun soglleank khuxeal kortolo mhunnon axea nam. Atam, haddlo bhaddeacho loudspeaker anim soddlo tachea vhelean kan foddun uddoita toslo kaneor.

Tea bhair, aizkal bhurge pasun ekttovlear fokot kestavam korpakuch aileat oxem dista, kiteak khuimcheanuch korddak kitt lagta anim nam kolltam lhan kijil mottear poddta. Aichea sokot-naslelea porank mutti-thapttanim passun zogoddpachi laiki nam, dekhun te rokddech chakvachi dhar dakhoitat.

SIOLECHO "SAO JOAO"

Siole, Reginald Fernandesachem ghor kaddttoch, bazaar anim Sant Antonichi igroz dista. Thuim ek sankoll asa ani Xapora nodiCHO ek fantto thuim ieta. UdKant ek unch khuris asa. Hanga Badem, Anjuna, Siole anim here koddentle bhurge Sao Joao dis vhoddean ietale, ghumttam-kansallim vazoitatalet, ani tea khursacher vhoir choddun kopel ghaltale anim uprant portotalet.

Siolecho Kartoonist Alexyz asa tachea monan kitem nam kitem xizot asta. Tannem Remo, Johni Rodrigues, Fermino, Alister Miranda ani herank ekttaim kele anim, Sao Joao-chea festak matso nett divhea mhunnon, ek lhanso kariakorom kelo. Ganvchea thoddea lokak ekttaim kelo. Konnem san'nam ukoddlim, konnem vhodde bhazle. Tantun ghore ghatle anim ekttovleleank vanttle.

Dusrea vorsa thavn vhoddio ani motor-botti nhesovn ek "boat parade" suru zali. Atam ti ek novi porompora zavn poddlea anim hea vorsa eka poros don pongddanim thoim gonngonnit kariakrom kele anim hispa bhair lokh zomlo. Halimchea vorsamim Bonaveture D'Pietro-cho pongodd thuim poramporik songit vazoita. C Alvares-achem "Sao Joao, Sao Joao, Ghunvta mure, vatt kaim disonam…" soglleamchea kanar sadovn pattleam vorsamcho godd ugddas haddlo. Tea bhair, hea vorsa Marcelin de Betim, Amir Sheikh anim ganvcho ek songit pongodd aslo.

Sumar nov botti aileot…boreo nesovn, punn tantun Badeantlea Fenelavamchi matr vegllich utorli. Vorsachea vorsa John, Fenelavamcho put, koslem tori novol dakhoita. Hea vorsa, Sao Joao chambddeachem angllem ghalun aslo. Salome kunvor nachtali anim Sao Joao-chi tokli katrun hadd mhunnon magtali tednacho dekhavo dakhoilo. Hanga mukhel soiro float king Francisco Martins aslo, punn Bannavlecho amdar Churchill Alemao thoim, chukun pavun, thoddo vell boslo.

GAUNSAVADDEANT BHAINT UDDKEO

Punn Sioleche Gansavaddeant, zhoim halim Pr Salvador Gomes Coutinho lokak bore kortalo, thoim matr Sao Joao ghumott-madiem-kansalleachea talar azunui zata. Vaddeantle sogle bhurge anim zantte ekttaim zatat. Zanchea laguim ghoddtta te baint uddkeo martat. Vaddeantleo bailo-cheddvam hem pollovn ekttovtat anim ponnsache ghore, onnsamcheo xiro anim musaradd (urla zalear) soglleank vandttat. Ho poramporik kariakrom pollovnk ekdom boro dista anim vaddeantlea lokacho ekvott pollovn kallizui khub murgott'tta. Anim oxemchench soglleam Goemchea ganvanim anim vaddeanim kiteak zainam kai mhunnon proxnn poddtta.

FERNANDES VADDEANT

Sao Joao-chem kopel Sioleche nodiche khaile vattent asa. Thuimchea bhurgeanim ek kariakrom kelo. The Syndicate thoim vazoitale, nimnne pavtt kiteak to pongodd atam futt'tta anim tancho mukheli Joe Gomes Kanadak veta. Hangai khub lok ekttovlolo punn igorje laguim ji umed asta ti matr hanga disonasli. Hanga mukhel soire aslet Poriatonn montri Filipe Neri Rodrigues anim Bannavlecho MLA Churchill Alemao.

KANDOLLECHO "SANGODD"

Junache 24ver Siolecho gonngonn somplea uprant Junache 29ver Saipem, Kandolle ek volt maruia. Thuim Sant Pedruchi porob vhodda gonngonnan zata. Sam Pedru kharveamcho askari ani hea vaddeant kharvicho chodd dekhun ho dobhazo udka vattent voddtta.

Don-tin vhoddio, atam motor-botti, ekttaim bandun tacher ek machi kortat. Fattlean ek kopel ani tachea mukhar Sant Pedruchi murti laitat. Goemchem poramporik songit asta. Hea vorsa Saxophone vazoitalo Ambrose, trumpet Chagas ani drums Xavier de Aldona. Jr Rod, Albert, Andrew and Young Chico aplea bhurgeank (Anthony anim Buska) ghevn sogleank aplea suvadik kantaranim umedir dovorle. Thoddeam ganvchea bhurgeanim tantun bhag ghetlo.

To sangodd kopelaxim suru zata anim tharavik chear-panch suvatancher thambot nimnnea kopelachim veta. Sinkere nodichea fanttea vhelean to ufet vetanam ekdom sobit dista. Nodiche degek, to pollovnk lok ekttovta. Ani eka zagear somptoch tem lokachem pursanv konnachea addeantlean, konnachea kombianchea ghudda koddlean, maddantle paimvatten, dusrea zagear pursanv koxem veta.

Nimnnem, Sam Pedruchem kantar mhunnon somptoch sangodd porot suru zalolo tea zagear portota. Uprant kitem kortat tem pollovnk ham baba ravonk nam. Ek ades sangdda pattlean bhonvtoch…haddam matxim dhil zalim nhoi!

Joel D'Souza


KOVITEK KARANN ASTA KAI?

Amchem pott ekdom lhan, anim kitlixi vhodd amchi kudd?
Punn tantlo bhezo matr huxear. Khelloit doriachea lhahar, uboit vareachea polongar
Goenkarank pavoita vegllea-vegllea zagear
Koixtt korun pott bhorunk, Goeam urleleanchi than-bhuk nivarunk,
Aplea bhurgeam-ballank unch xikop divunk
Nam tor Goeam poltoddcho sobit sonvsar koso dista to pollovn jivak sontos bhogunk.

Punn Goenkar put-dhuvo jitlim pois pavtat title vhodd khoraen maimdhesak anvddetat,
Xit-koddi-nistem, Sao Joao, festam…sopnnanim ufetat; ugddasanchea khandeank novo komreo paletat, anim uprant ubhav-udgarancheo zhori pazortat.

Heo asat don sobit kovita, zantun Rio Rod anim Allen, aplim kolponam khorpun,
kallzant dhunvortea bhavonacho uzo funkun, ubhavamchem ek lhan agttem pettoitat,
anim iadinchea dhogak aplim anim amchim kallzam xekoitat.

Goeant Pavsache Dis
"Rio Rod" rio_rod@hotmail.com

Zhorzorit suttlo varo,
Ghoddgoddit vazlo ghoddghoddo,
Chorchorit marli bizli,
Korkorit zoulem viz.

Hech amchea Goeant pavsache dis!
Hech amchea Goeant pavsache dis.

Varem-vadoll zhoddlim chutt'ttam,
Kholleant choddlim nistim-motiam,
Pedru goroita bandar ghevn sintari,
Lucycho vistid bhizlo pavsan moddon sontri.

Hech amchea Goeant pavsache dis!
Hech amchea Goeant pavsache dis.

Udkacho lott Albuquer nolleancher,
Pavsacho fors bebeanchea talleancher,
Ponkho bondh, light night, rogot pita zollari,
Punn sust nidhlea xamaim mhoji zantti mhatari.

Hech amchea Goeant pavsache dis!
Hech amchea Goeant pavsache dis.

Pavsantlem Mhojem Goem
"Allen" allen@modestcompany.com

Thond thondit to varo,
jivak sutt'taa thor'thoro
zhodoita to nimane musaradache ambe,
tup-tup korun gollta chutt'tam voilean tembe;
xetan roddtat bebe,
rostea voilean halot-dolot bonvtat gainde,
xezareak Fermin mauxi porsan roita bhende.

Churchure tea Jackie-che,
techi khompti ponvta,
Piken Anton rosteacher
ttaitt zann bizot danvtta;
xetan chodleant sangttam,
ponnsachim kirlolean bhingtam.

Siole Sant Antoniche festa uprant ieta San Joao,
Baint udkeo marun nhata sogllo ganv,
kaju anim to tambdo soro
pausan bizlea upran lagta boro.

Fantear gotteant gorvam roddta,
Kashinath paddeank zottak soddta,
kedna dis ani kedna rat? pausan kollonam mat.

Ghora bhonvtonnim futtlea zhori,
peranim bhorleat Rozaleo peri,
rostear soglleak bhorleat tallkulle,
pavan passun sobhit sundor mhojem Goem.


GHATKI MALARIA

"Tore-torechim mutations zavn nove torechi bacteria zolmota, ji sodeacheam voktachea tabean urunk xeokonam. Tachea khatir zo upai asa to ghevnk serkaran builder-ank kaido kel'lo asa, kamdarank compulsory card-am divpacho, punn tem chukoinam zavunk favo tosli khast nam. Hea khatir lokachem participation anim active interest ho oteant mohtvacho asta," oxem Goemchea Mukhel Montri Manohar Parrikar hannem halimch ek kherit kariakrom ghoddun haddlolo thoim mhunnttalo.

Tea vellar Bolaike Montri Dr Suresh Amonkarui hajir aslo. Tannem mhonnllem, "Malaria toxi Goeant novi nim. Mhaka dista 1910 thavn sud'da, Purtuguezachea kallar sud'da, malaria axil'li hangasor. Tednam, sodh kortoch, tinui torechi malaria hanga mhellill'li. Fokt fattlea panch vo sov vorsank aplem dokem ekdom vhoir kaddlem anim tachim karnnam-birnnam amkam sogleank khobor asa. Amkam karnnam khobor axil'lean tacher upai kitem temch sodhun kaddpacher vhodik lokx divpachi goroz asa."

Zhoim-zhoim Karnatakache kamdar bandkamam khatir evn ravelele astat thoim chodd korun Malaria posorta. Khup Goemchea ganvanim tacher atam tabo haddunk xekea zalam punn Uguem ganvant matr hi bhirankull pidda ekdom tras korunk laglea.


CYRIL PACHECO

Junachea mhoinean Goeant ek dukhabhorit ghoddni ghoddli ti Cyril Pacheco, hea tornea samajIk kariakartachea moronn Taka Malaria duensan tornench piraer giraslo and tachea ixttank anim borea-magteank dukhan ghatle. Aires Rodrigues-an ek bhuzovnnemchi boski apoili. Ek dekhivont, suvarthavinn jivit Cyril jielo dekhun sogleamnim tachi thoknnai keli. Tache osle monxeank soglleanim aplo pattimbo divunk zai anim amche nove pillgen tori tachi dekh ghevunk zai, oxei zaiteam ulovpeanim udgar kaddle. Goemche Vidhan Sobhent passun tache khatir bhuzovnnem tharav ghetlo.