KADDIO-BODDIO

AMCHE BAGENT
ANVALLO
Inglix nanv : Gooseberry
Bottenikol nanv : Phyllanthus emblica
Anvalleachem zhadd Bharotant choddxem soglle kodden polleunk mellta. Hem zhadd choddxem dongrar asta ani mekllea sopatt zageancher hem zhadd laitat. Anvalleachea zhaddachi vadd 8 te18 metr porian asta. Tachim panam barik ani tenkun tenkun astat. Fulam barik pachvim ani hallduvim astat. Hea zhaddachea follak anvallo mhontat. Anvalle lhan vaddkulle ani pachve ani hallduvea rongache astat. Anvalleachem khaxeleponn mhollear hea follant kharsann soddlear godd, ambott, tikott koddu ani torott (astringent) oxi ruch asta. Lhan bhurgim tim zanntte piraiechea lokak porian anvallo boreak poddta. Hea zhaddachim panam, sal, mullachi sal ani follam vokhtant vaportat.
Mullachi sal olsor (ulcer), pottant vai bhorlear ani her pottachea trasank vaportat. Zhaddachi sal kallkoi (kaminn) zalear, patoll bhairam zait zalear vaportat. Hachea panancho vapor dolle ailear, patoll bhairam zait zalear, moddxi poddot zalear, jirvonnek tras zait zalear kortat. Anvalle goddemutachem, Khonkli, asma, pulmavant thonddi zalear va bhorlear toxench koddache piddek ani katichea her vikarank ekdom' bore. Kallzachea duensank, zorak anvallo ekdom' boro. Kens pikunk laglearui anvallo ekdom boro.
Mutunk tras zata zalear anvalleacho ros mhonva borabor ghevunk zai, hoch ros godda borabor na zalear usachea rosa borabor ghetlearui boro. Nid sarki iena zalear, dolle zollzollot zalear, mumbrank (pimples) anvallo ekdom' boro.
Preeta Naik
TSKK, Alto Porvorim

ISOPACHEO KANNIO
MHATARI ANI VOZ
Eka ganvant ek mhatari ravtali. Ti kudd'ddi zal'li. Donui dolleamni tika disonaslem. Tinnem eka voizak apoilo ani aple dolle taka dakhoile. Voizan tika topasun mhonnlem "Tuje dolle sarke bore kortam. Punn khub vokhdam diunchim poddtolim. Haka lagun poixe chodd lagtole. Mhataren zait mhonnlem.
Voiz sodam tichea ghora kodden ieun vokhod diun vetalo. Punn vetana mhatarek sanginastana ghorantleo ekek vostu gheun vetalo. Mhatareche dolle bore zale. Ghornatleo kitleoxeoch vostu na zal'leo tika koll'lem. Teo vostu voizan vheleat astoleo oso tika voizacho dubav laglo. Dekun voizak poixe diunk ti toyar na zali. Hem polleun voizachi tokli tapli ani tannem zuviza lagim firyad manddli. Dotoran mhonnlem," Apnnem sanglolem tinnem mandun ghetlolem. Atam hanvem tiche dolle bore keleat. Punn ti mhoje poixe diunk toyar na." Hachi zap zuvizan mhatare kodden vicharli tednam tinnem mhonnlem," Hea voizachem vokhod korche poilim mhojea ghorant zaiteo vostu asloleo. Punn teo mhaka atam disonant. Tachea kontan mhoje dolle sarke zaleat. Hem sot zalear teo vostu mhaka kiteak disonant?
Voiza lagim zap nasli. Tachi chori sampoddli.
Dusreank fondd khonddta to teach fonddant poddta.
Anagha Kamat
Alto Porvorim

SODAM ZANNIV
Khoincheach Zen xikpean unneant unnem dha vorsam aplea guru lagim ravun xikop ghetle bogor dusreank Zen xikounk nozo.
Tenno nanvachea xikpean aplem dha vorsanchem Zen xikop sompoilem ani to Zen guru zalo. Ek dis to aplea guru Nanin haka mellunk gelo. Te pavsache dis asle. Dekun to paiank lankddacheo vhanno ani hatant ek sotri gheun gel'lo.
Jednam Tenno bhitor sorlo, tednam Naninan taka vicharlem,
"Tuvem bhair tujeo vhanno ani sotri dovorlea. Tuvem tuji sotri vhannanchea uzveak dovorlea va daveak?"
Tennok zap diunk zali na. Kiteak sodanch zanniv asunk zai hem mull totv sodam pallunk to visorlo. To portean 10 vorsam Nanina lagim xikpi zaun urlo ani Zen bore bhaxen xiklo.
Zo monis, dor disa ani doreke ghoddie bariksannechi zanniv samballta toch monis khoro gineani ani guru.
- Pratap Naik, S.J.

AMCHIM HUMANNIM
tachea zonel na, challoilear pettun zollta.
2. Tokli na, pott asa, gollo asa, hordem na.
3. Tambddea xetant kalle bonge.
4. Tea rostear hozar zonn choltat, tori ek konn legun dhull ubona.
5. Tin paiancho tiklo ghoddo, tacher bosla kallo cheddo, hansta punn uloina.
6. Tinxim kamblli pangurlearui hinv suttona, dekun matient lipta.
7. Tis bhavank vorsbhor sangata umbkollaile punn ekloi zhogoddlo na.
8. Tuka haddlo hanvem, tor mhaka kiteak jiv soddun polletai?
9. Tennem khoddop, hennem khoddop modem vag ghurmeta.
10. To soglleank zai, to nastana kainch zaina, punn to konnak vollkona, na taka kalliz, kan, va dolle.
Zapo (1) Ujea kaddi (2) Battli (3) Kallngacheo biyo (4)
Muieancheo hari (5) Randonn, moddki, xit khotkhot'ta (6)
Kando (7) losunn (8) harso (9) Pad (10) (Poixe)

TORNATTE

BHOGSONNEM
Rochnnar Devan amkam
soglleank dilam dennem,
Zaite zann vavurtat
jieonk tache vinnem,
Sukh sontos bhogla astolo
hem dennem chaklam tannem,
Vhoddantlem vhodd dennem
mon’xa thaim bhogsonnem.

Kitlem tannim vaitt kelam
koso bhttounk hat,
Bhogxilo zalear
toch hat gheit mhojo ghat,
Punn Rochnnara Devan dakhoilea
bhangarachi vatt,
Peleak bhogxi mhunn
sot’tor pavttim sat.

Monis ami oskot
ekach khinnan bhuzta,
Rag ani vingansn monant gheun
sonvsarant ami zhuzta,
Khun, chorio, fottingponn
somazan bhirant ani dukh vosta,
Punn bhogsonnean jieopi monis sodanch sukhi asta.

Dev amkan bhogxita
tum bhogos tujea peleak,
Khorench ekdom kottin tem
bhogsunk amkanch vaitt kortoleak,
Xanti sovostkai chukteli
Bhogxinaim tor sezareak,
Dusreak bhogsonnem divop
zaun asa fokt tujeach faideak.

Jezun polloi bhogxilea
apleak martoleank khursar,
Somplolea Pap Saiban bhogxilo
tacheruch marloleak far,
Bhogsonnean visvas asloleanin
xanti haddlea sonvsarar,
Bhogsonneacheach mon’xak
poilem ukoddta sorginchem dar.

Eugenio Cardozo
Saipem, Candolim.

CHIRMULEO
SUBASH CHANDRA BOSE
Subash Chandra Bose ho ek amcho svotontr soinik. Tannem Jezu vixim him utram ucharleant, "Nazarethchea Jezuchea somoim hanv aslolom zalear, hanv dukhanni nhoi, punn mhojea kallzachea rogtan tache paim dhutolom aslom." Subash Chandra Bose Jezucho oso mog kortalo.

Fr. Antonio Pereira, S.J.

BHURGEANCHI SONVSAR
CHANDI MAMA
Chandi mama, chandi mama
mollbar kiteak dhanvtai?
Mhozo tuka rag aila
mhaka soddun polltai?

Chandi mama, chandi mama
kupant kiteak liptai?
Tancho hancho rag mama
mhojer kiteak kaddtai?

Chandi mama, chandi mama
tuka kitem zai?
Khatai zalear haddun ditam
duda voili sai.

Pratap Naik, S.J.